مرتضى مطهرى
67
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي )
مشاهدهء حقايق زيادى داشته پيشنهاد مىكند كه ترتيبى به نام « ازدواج رفاقتى » داده شود . متأسفانه پست رسمى خود را ( در امريكا ) از دست داد ، زيرا مشاهده شد كه او بيش از ايجاد حس گناهكارى در فكر سعادت جوانان است . براى عزل او كاتوليكها و فرقهء ضد سياه پوستان از بذل مساعى خوددارى نكردند . پيشنهاد ازدواج رفاقتى را يك محافظه كار خردمند كرده است و منظور از آن ايجاد ثباتى در روابط جنسى است . ليندزى متوجه شده كه اشكال اساسى در ازدواج فقدان پول است . ضرورت پول فقط از لحاظ اطفال احتمالى نيست ، بلكه از اين لحاظ است كه تأمين معيشت از جانب زن برازنده نيست . و به اين ترتيب نتيجه مىگيرد كه جوانان بايد مبادرت به ازدواج رفاقتى كنند كه از سه لحاظ با ازدواج عادى متفاوت است : اولًا منظور از ازدواج توليد نسل نخواهد بود . ثانياً مادام كه زن جوان فرزندى نياورده و حامله نشده طلاق با رضايت طرفين ميسر خواهد بود . ثالثاً زن در صورت طلاق مستحق كمك خرجى براى خوراك خواهد بود . . . من هيچ ترديدى در مؤثر بودن پيشنهادات ليندزى ندارم و اگر قانون آن را مىپذيرفت تأثير زيادى در بهبود اخلاق مىكرد . » . آنچه ليندزى و راسل آن را « ازدواج رفاقتى » مىنامند گرچه با ازدواج موقت اسلامى اندك فرقى دارد اما حكايت مىكند كه متفكرانى مانند ليندزى و راسل به اين نكته پى بردهاند كه تنها ازدواج دائم و عادى وافى به همهء احتياجات اجتماع نيست . مشخصات قانون ازدواج موقت و ضرورت وجود آن و عدم كفايت ازدواج دائم به تنهايى براى رفع احتياجات بشرى بالأخص در عصر حاضر ، مورد بررسى قرار گرفت . اكنون مىخواهيم به اصطلاح آن طرف سكه را مطالعه كنيم ، ببينيم ازدواج موقت چه زيانهايى ممكن است در بر داشته باشد . مقدمتاً مىخواهم مطلبى را تذكر دهم : در ميان تمام موضوعات و مسائل و زمينههاى اظهار نظر كه براى بشر وجود داشته و دارد ، هيچ موضوع و زمينهاى به اندازهء بحث در تاريخ علوم و عقايد و سنن و رسوم و آداب بشرى گنگ و پيچيده نيست و به همين جهت در هيچ موضوعى بشر به اندازهء اين موضوعات ياوه نبافته است و اتفاقاً در هيچ موضوعى هم به اندازهء اين موضوعات شهوت اظهار نظر نداشته است .